Basis Theorie Photoshop

ps-marquee1440x660

Introductie

Op deze pagina leer je de basis theorie van Photoshop en stukjes informatie die je nodig hebt om goed van start te kunnen gaan met Photoshop en de volgende Photoshop tutorials. Lees dit goed door, vooral als je nog nooit met Photoshop hebt gewerkt, maar ook als je dat al wel hebt gedaan maar nog vragen hebt als: “wat zijn pixels?”, “wat is resolutie” en  “wat is het verschil tussen Photoshop en Illustrator?”. Over deze en andere zaken gaat deze theorie.
Als je na deze theorie nog meer vragen hebt gekregen dan je al had is dat goed, het internet staat gelukkig vol met duidelijke uitleg over alle onderdelen die aan bod komen, dus doe daar zelf ook onderzoek naar!

Wat is Photoshop?

Photoshop is in de eerste plaats een fotobewerking programma. Met Photoshop kun je gemakkelijk standaard handelingen met foto’s doen, zoals: foto’s vergroten/verkleinen, roteren en bijsnijden (crop). Daarnaast kun je ook makkelijk allerlei filters toepassen (denk aan de filters van Instagram maar dan veel uitgebreider!).
Naast deze standaard functies heeft Photoshop nog ontzettend veel speciale functies die je kunt gebruiken om foto’s op professionele wijze te bewerken.

Naast een uitgebreid fotobewerking programma is Photoshop ook een heel goed teken programma. Photoshop heeft standaard al ontzettend veel verschillende ‘penselen’ en ‘potloden’ die je kunt gebruiken maar extra ‘brushes’ zijn ook te downloadden.
Om echt goed te kunnen tekenen met Photoshop heb je eigenlijk wel een teken tablet nodig want met een muis kun je helaas lastig tekenen maar als je zo’n tablet hebt kun je van heel veel functies die speciaal bedoeld zijn voor tablets, zoals bijvoorbeeld drukgevoeligheid, ’tilt’ en de Photoshop 6D-brushes gebruikmaken.

Iets over de Software

Photoshop is dus geavanceerde fotobewerking software die je kunt gebruiken als je professioneel met foto’s wilt werken. Helaas is Photoshop niet gratis en werkt het tegenwoordig op een maandelijks abonnement basis. Als je zelf thuis Photoshop wilt gebruiken moet je er dus voor betalen. Je kan dit rechtstreeks via de adobe.com website doen, dan betaal je de volle prijs maar als leerling/student kun je korting krijgen op eenbonnement als je het bijvoorbeeld via slim.nl aanschaft.
Als je liever gratis software gebruikt zijn er genoeg alternatieven zoals bijvoorbeeld GIMP (GIMP.org).
Een goed gratis alternatief voor Illustrator is Inkscape.org.

Iets over de Hardware

Goeie kwaliteit software is belangrijk als je professioneel wilt werken maar goeie kwaliteit hardware is minstens net zo belangrijk.

Computer hardware is eigenlijk gereedschap en goeie kwaliteit gereedschap slijt over het algemeen niet of nauwelijks. Soms kun je ook beter goed 2e-hands gereedschap kopen dan slecht nieuw!

Waarschijnlijk het belangrijkste om in te investeren is een groot beeldscherm.
Met foto en video bewerking is het eigenlijk “hoe groter en hoe meer pixels hoe beter”, omdat alle extra schermruimte je helpt om efficiënter te kunnen werken en om bijvoorbeeld aan meerdere foto’s naast elkaar te kunnen werken.
Desktop pc gebruikers hebben vaak al een vrij groot beeldscherm maar de meeste laptops van tegenwoordig hebben ook een aansluiting waarop je een extra beeldscherm kunt aansluiten!

maxresdefault

Net zo belangrijk als een goed beeldscherm is het hebben van een goeie kwaliteit muis. Dit is niet alleen voor Photoshop belangrijk maar ook voor alle andere computer programma’s die je gebruikt. Het verschil tussen ‘gewone’ en goeie kwaliteit muizen is echt enorm, goeie kwaliteit muizen hebben namelijk een veel nauwkeurigere sensor dan gemiddelde muizen, wat enorm veel ergernis voorkomt. Muizen met nauwkeurige sensors worden vaak als ‘gaming muis’ verkocht maar zijn juist enorm handig voor niet-gamers die professioneel met een computer willen werken. Let bij het kopen van een muis vooral op hoe hoog de DPI (Dots Per Inch) is. Sommige muizen hebben ook een knopje waarmee je de DPI ‘on the fly’ in kunt stellen waardoor je dus heel snel kunt wisselen tussen een snel of langzaam bewegende cursor. Ook bieden sommige muizen je de mogelijkheid om via software verschillende profielen ,per programma, in te stellen zodat je bijvoorbeeld in Photoshop met knopjes op de zijkant van je muis undo en redo kunt doen maar in je webbrowser pagina terug en vooruit!

screen-shot-2016-11-16-at-17-51-35
Logitech gaming muizen

 

Bij fotobewerking en met name bij tekenprogramma’s is het belangrijk om naast je muis ook een tekentablet te hebben. Ik raad iedereen die geïnteresseerd is in grafische programma’s om een tekentablet aan te schaffen. Alle tekenprogramma’s zijn vele malen leuker en makkelijker te bedienen met een teken-tablet omdat je er heel precies mee kunt werken. Met een tekentablet kun je gemakkelijk vloeiende lijnen tekenen en overtekenen, iets wat met een muis bijna onmogelijk is.
Nog een voordeel van een tablet ten opzichte van een muis is dat ze drukgevoelig zijn, wat wil zeggen dat je een dunne lijn kan tekenen door zacht te drukken en een dikke lijn door harder te drukken. Professionele tekentablets hebben tegenwoordig ook sensors voor de hoek waarin je de pen houdt (tilt), dus hoe schuin of recht je de pen houdt en zelfs voor rotatie, dus hoe je de pen draait!
Er zijn meerdere merken die tekentablets verkopen maar het beste merk hiervoor is toch wel Wacom.

Wacom Intuos tekentablet
Wacom Intuos tekentablets

 

Raster tekenprogramma’s

Photoshop noemt men een raster of bitmap tekenprogramma. Dit wil zeggen dat je in Photoshop werkt met een raster van gekleurde vierkantjes (pixels).

cartman-pixel-art-southpark-cartoon-cartman_large

Denk aan gewoon vierkante ruitjes papier waarvan je ieder ruitje een andere kleur kunt geven. Als je van veraf kijkt zie je de individuele ruitjes niet meer maar vormen deze samen een tekening of beeld, echter, als je inzoomt zul je de vierkantjes wel zien en zien met name diagonale lijnen eruit als trappetjes.

screen-shot-2016-11-16-at-16-33-25

(Een techniek die wordt bij gebruikt bij games om die trappetjes zachter te ‘blenden’ is ‘anti-aliassing’.)

Wat zijn pixels?

Je computer beeldscherm is opgebouwd uit duizenden tot miljoenen individuele lampjes in een rechthoekig raster/grid, die drie kleuren kunnen branden, Rood, Groen en Blauw (RGB).

hqdefault

Iedere pixel heeft dus drie lampjes. Die lampjes kunnen, net als sommige kamerlampen, gedimd worden, dus harder of zachter branden.
Het verschil met kamerlampen is dat dit dimmen ‘digitaal’ gebeurt, dus met een getal, en niet analoog met een mechanische draaiknop (regelbare weerstand), zoals met de meeste dimmers van kamerlampen.

Door de drie kleuren met elkaar te mengen kunnen pixels dus ook de tussenliggende kleuren, geel, turquoise, paars en andere kleuren branden.
Voor de kleuren worden dus getallen gebruikt die bepalen hoe hard of zacht de RGB lampjes van de pixels branden. Deze getallen noemt men RGB-codes.
Met alle drie de getallen voor RGB op 0 staat de pixel eigenlijk uit en dat zie je dan als zwart op je beeldscherm. Als alle drie de getallen in de hoogste stand staan (255 bij 8-bit kleur en 1023 bij 10-bit kleur) dan zien je dat als wit.

Bij 8 bit kleur heb je eigenlijk 256 standen maar omdat we het tellen beginnen bij 0 is de hoogste stand 255. Als je een 8-bit beeldscherm gebruikt kan het beelscherm maximaal 256 x 256 x 256 = 16.777.216 verschillende kleuren laten zien. Dat zijn dus ‘meer dan 16 miljoen kleuren!’, wat tot voor kort een veelgebruikte marketing zin was. Tegenwoordig zijn er ook 10-bit kleuren beeldschermen te koop die ‘meer dan een miljard!’ verschillende kleuren kunnen laten zien. Hieronder zie je hoe dit berekend wordt:

Screenshot 2018-10-02 at 12.28.15.png

photoshopraster-01

Een digitale afbeelding is dus eigenlijk een lijst van kleurcodes die de pixels van je beeldscherm in verschillende kleuren laat branden. Bij een afbeelding van 1000 bij 1000 pixels zijn dat dus al een miljoen kleurcodes!

Wat is resolutie

Als je computer beeldscherm 1600 pixels breed is en 900 pixels hoog heeft je beeldscherm een resolutie (of pixel dimensies) van 1600×900, dus 1600 kolommen van 900 pixels.
1600 keer 900 pixels is 1440000 pixels, dus dat is al bijna 1,5 miljoen.
Pixels zijn in de loop der jaren steeds kleiner geworden waardoor er dus steeds meer naast elkaar in een beeldscherm passen, hoe klein die pixels zijn wordt aangegeven met PPI (Pixels Per Inch). Dus hoe meer PPI hoe kleiner de pixels zijn.
In nieuwe smartphones en laptops zijn de pixels al te klein om nog met het blote oog te zien maar bij de meeste beeldschermen kun je de pixels nog wel zien als je van heel dichtbij naar je beeldscherm kijkt.

Wat er gebeurt als je een foto vergroot

Een foto is dus een raster van gekleurde vakjes en als je er maar ver genoeg op inzoomt zul je de individuele vakjes zien.
In Photoshop kun je foto’s uitvergroten. Stel dat je een afbeelding van maar 8×8 pixels uitvergroot naar een afbeelding van 500×500 pixels dan heb je dus ineens honderden lege vakjes waar geen kleur inzit. Photoshop vult die lege vakjes dan automatisch voor je aan met de tussenliggende kleuren maar als je dit tot in het extreme doet gaat het er vreemd uitzien:

screen-shot-2016-11-16-at-17-32-12
Afbeelding van 8×8 pixels
screen-shot-2016-11-16-at-17-33-05
Vergroot van 8×8 naar 500×500 pixels

Andersom als je een foto extreem veel verkleint dan haalt Photoshop dus eigenlijk gekleurde vakjes weg en verliest je foto informatie. Let hierop als je met fotobewerking bezig bent, je kunt beter met te grote foto’s beginnen en die verkleinen dan andersom!

Raster Vs. Vector

Er zijn twee types digitale afbeeldingen, raster en vector.
Raster afbeeldingen, dus ook alle foto’s die je met je digitale camera maakt, zijn opgemaakt uit pixels.
Vector afbeeldingen zijn opgemaakt uit lijnen en ‘curves’ of ‘paden’ die samen een afbeelding vormen. Denk aan de verbind de puntjes puzzels:

connect-the-dots-printables

De punten van een vector bestand worden worden niet in een raster opgeslagen maar als coördinaten in een X,Y coördinatenstelsel. Ook de kleur van de lijn en van de opvulling worden in het bestand opgeslagen:
vectoruitleg-01

Veruit het meest gebruikte vector tekenprogramma is Adobe Illustrator.
Het grote voordeel van Illustrator en vector afbeeldingen is dat de lijnen tussen de puntjes steeds opnieuw berekent worden als je op je afbeelding inzoomt. Je kan in Illustrator bijvoorbeeld een logo maken en het daarna extreem uitvergroten tot reclamebord grootte zonder dat de lijnen onscherp worden:

screen-shot-2016-11-16-at-17-15-13

Nog een voordeel van vector afbeeldingen is dat ieder je punt waaruit je tekening bestaat individueel kan bewerken/verplaatsen:

screen-shot-2016-11-16-at-17-16-28

Een nadeel van Illustrator is dat je niet zo makkelijk extreem veel detail en fotorealisme in je afbeeldingen kunt krijgen maar ook tekeningen met veel detail zijn mogelijk in Illustrator:

e9426cbdc97e1eadb47414160f43f343
Deze afbeelding is gemaakt met de Illustrator ‘gradient mesh’ tool, waarmee je gradients kunt gebruiken die met de vorm van het draadmodel (mesh) meebuigen.

De User Interface (UI)

De drie belangrijkste onderdelen van de User Interface, dus de vensters waaruit Photoshop bestaat zijn de Tool bar, de Application bar en het Lagen venster.

In de Toolbar vind je de tools om foto’s mee te bewerken. De bovenste in de kolom is de Move tool en gebruik je om afbeeldingen te verschuiven. In de Toolbar vind je ook de penseel, gum, verschillende selectie tools, de pen en meer:

screen-shot-2016-11-16-at-18-22-53

Bovenaan in Photoshop, in de Application bar zie je verschillende instellingen van de tool die je hebt geselecteerd in de Toolbar, bijvoorbeeld de grootte van het penseel als je de penseel hebt geselecteerd en opties voor lettertypes als je de tekst tool hebt geselecteerd:

screen-shot-2016-11-16-at-18-21-27

Rechts onderaan vind je het lagenpaneel waar je de verschillende lagen ziet waaruit je afbeelding bestaat:

screen-shot-2016-11-16-at-18-20-20

Naast het lagen venster zijn er nog veel meer vensters waar je gebruik van maakt. Alle vensters kun je vinden in de menu balk bij ‘Vensters’ dus als je een venster kwijt raakt kun je het via het vensters menu opnieuw openen.
Om de volledige werkruimte ‘Workspace’ te resetten klik je op Vensters > Werkruimte > Essentials opnieuw instellen.

Wat zijn lagen?

Lagen of in het Engels Layers kun je zien als een soort ‘glazen platen’ waarop je kunt tekenen of foto’s kunt plaatsen. Die glasplaten  kun je stapelen om een beeld uit verschillende lagen op te bouwen.
De volgorde waarin je de lagen plaats bepaalt welke delen van je afbeelding boven en onder of voor en achter elkaar zitten.
Je kan een laag in het lagen venster omhoog en omlaag in de lijst verplaatsen door er met de linker-muisknop op te klikken en terwijl je de linker-muisknop ingedrukt houdt de laag omhoog of omlaag te slepen.
Om de inhoud van een laag een te passen moet je de laag altijd eerst selecteren in het lagen venster!

Werken met selecties

Net als met schrijfprogramma’s en met de bestanden op je computer werk je in Photoshop veel met selecties. Net zoals met tekst kun je een stukje van een foto selecteren, kopiëren en in een andere foto plakken met Ctrl + C en Ctrl + V.
Bij het selecteren zijn er een paar dingen waar je op moet letten:
Als je een selectie wilt maken met de lasso, de veelhoek lasso of de pen tool moet je er altijd voor zorgen dat je de selectie ‘rond’ maakt, dus dat je de selectie eindigt waar je ook was begonnen.
Nog iets waar je op moet letten: Als je een stukje van je foto hebt geselecteerd kun je alleen dingen tekenen of gummen bínnen die selectie. Als je helemaal niets geselecteerd hebt kun je wel gewoon de hele afbeelding bewerken.
Als het voorkomt dat je iets probeert te tekenen of wijzigen maar er niets gebeurt, check dan even of je niet nog ergens een stukje van de afbeelding hebt geselecteerd! Een selectie kun je altijd ‘De-selecteren’ bovenin de menu balk bij ‘Selectie’ of met Ctrl + D.

Tips: Je kunt een selectie ook ‘Omkeren’ in de menubalk bij ‘Selectie’.
Rechthoekige of ovale selecties kun je vergroten/verkleinen in de menubalk met Selecties > Transformeer selectie.

Een nieuwe lege afbeelding maken

Als je Photoshop opent en op Bestand > Nieuw klikt in de menubalk kom je in het venster waarin je de naam en het formaat van je nieuwe afbeelding in kunt stellen. Dit kun je doen in zowel centimeters als in pixels met de knoppen achter ‘hoogte’ en ‘breedte’. Ook kun je bij ‘voorinstelling’ kiezen voor ‘internationaal papier’ om gemakkelijk een A4 formaat te maken:

screen-shot-2016-11-16-at-17-38-02screen-shot-2016-11-16-at-17-37-32

Tot slot

Photoshop is een zeer uitgebreid programma en er zijn nog honderden functies die hier niet behandeld zijn. Voor nu weet je echter genoeg om met de Photoshop opdrachten aan de slag te gaan. Veel succes en vooral plezier!

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Powered by WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: